Lịch Sử Ngày 6 Tháng 6 ở Canada – Ngô Khôn Trí

Trong lúc truy tìm từ “invasion” và “Canada”, người viết vô tình tìm thấy một câu chuyện về chiến thắng của Canada trong việc chận đứng sự xâm lược của Mỹ tại Stoney Creek vào năm 1813, cách đây đúng 209 năm. Xin được ghi lại vài nét chính như sau :

Vào giữa đêm ngày 5/6/1813, quân đội Anh đã thực hiện một cuộc tấn công bất ngờ vào nơi đóng quân của quân đội Mỹ gần Stoney Creek, (một khu phố nằm trên bờ biển phía nam của phía tây Hồ Ontario, phía đông thành phố Hamilton, được gọi là “Phố Cổ”, nằm bên dưới Vách đá Niagara chạy dài từ NewYork (Mỹ) qua Ontario (Canada), thuộc bang Ontario ngày nay), bắt được hai sĩ quan cấp cao của lực lượng Mỹ, nhờ chiến thuật thông minh của Trung tá John Harvey và nhờ được những thông tin từ một anh hùng địa phương có tên là Billy Green.

1Stoney Creek

 Trận Stoney Creek là một chiến thắng của Anh (lúc đó Canada là thuộc địa của Vương quốc Anh) trước một quân đội hùng hậu Mỹ,  và là một bước ngoặt trong việc bảo vệ Thượng Canada (một phần của Canada thành lập vào năm 1791 bởi Vương quốc Anh, nói tiếng Anh, Hạ Canada nói tiếng Pháp. Năm 1837 – 1838, Thượng và Hạ Canada được hợp nhất thành một thuộc địa duy nhất).

 Trước đó 10 ngày, vào ngày 27 tháng 5, ngay sau khi Mỹ tuyên chiến, tướng Mỹ Henry Dearborn đã ra lệnh nã pháo từ Pháo đài Niagara của mình vào Pháo đài George của Canada, có vị trí gần biên giới Canada – Mỹ, và sau đó đưa 2.300 binh lính qua Canada, giành chiến thắng trong trận Fort George, buộc tướng Anh John Vincent phải tháo chạy, giải tán lực lượng dân quân, và cùng với khoảng 1.600 quân lính lui về Burlington Heights (ở cuối phía tây của Vịnh Burlington).

2

Tướng Henry Dearborn do lớn tuổi và ốm yếu nên đã không kịp truy nã. Một lữ đoàn dưới quyền của Chuẩn tướng William H. Winder đã đuổi theo Vincent, nhưng Winder nhận thấy lực lượng của Vincent còn mạnh, không thể giao chiến tay đôi nên quyết định dừng lại ở Forty Mile Creek để đợi kết hợp với lữ đoàn khác do Chuẩn tướng John Chandler chỉ huy. Lực lượng tổng hợp của họ lên đến 3400 quân, tiến đến Stoney Creek, đóng quân vào ngày 5 tháng 6.  Hai vị tướng đặt đại bản doanh của họ tại Nông trại Gage.

Tướng Vincent đã cử Trung tá John Harvey đi do thám lính Mỹ. Harvey báo cáo rằng quân số của lính Mỹ không nhiều như dự đoán và lơ đễnh, đóng quân theo chiều dài và đứt đoạn, một số quân đoàn được bố trí quá xa về phía sau nên khó có thể hỗ trợ đẩy lùi một đòn tấn công phía trước. Harley đề nghị mở  một cuộc tấn công giữa đêm.

Thế là một lực lượng Anh được thành hình với khoảng 700 lính chính quy và 14 người là dân địa phương Canada, mở cuộc tấn công bất ngờ vào đồn của lính Mỹ vào đêm ngày 6/6/1813. Mặc dù Vincent xuất trận chung nhưng giao cho Harvey chỉ huy. Theo báo cáo của phía Mỹ sau trận chiến, lực lượng của Chander có tới 3400 lính nhưng chỉ có 1.328 lính tham chiến. Đúng như dự đoán của Harley.

Ngày nay, tại Burlington Heights, chính phủ Canada có đặt tấm bia như sau để ghi ơn Trung tá John Harvey.

3

 

Tại thời điểm này, câu chuyện về Billy Green được nhắc đến. Billy Green là một cư dân địa phương 19 tuổi, anh đã chứng kiến ​​cuộc tiến công của lính Mỹ từ đỉnh của Vách đá Niagara trước đó. Anh rể của Billy, Isaac Corman đã bị lính Mỹ bắt giữ trong một thời gian ngắn, nhưng được thả sau khi anh ta thuyết phục họ (sự thật) rằng anh ta là em họ của Tướng Mỹ William Henry Harrison. Để có thể vượt qua các phòng tuyến của người Mỹ, anh ta đã được cấp mật khẩu phản hồi thử thách trong ngày – “WIL-HEN-HAR” (tên viết tắt của tên Harrison). Ông đã tuyên bố danh dự của mình rằng ông sẽ không tiết lộ điều này cho quân đội Anh. Thế nhưng, sau đó, anh đã tiết lộ lời này với Billy Green, Billy đã cưỡi con ngựa của anh rể mình một đoạn và chạy bộ suốt quãng đường còn lại đến Burlington Heights . Tại đây, Billy đã tiết lộ mật khẩu cho Trung úy James FitzGibbon. Billy được cấp quân phục và một thanh gươm, tham gia trận chiến và sử dụng sự thông hiểu về địa hình của mình để hướng dẫn lính Anh đến vị trí của lính Mỹ.

 

Có nguồn tin ​​cho rằng mật khẩu mà Trung tá Harvey lấy được là nhờ Harvey đã đóng giả là sĩ quan Mỹ, tiếp cận lính canh gác, dùng lưỡi lê giấu trong tay tóm lấy cổ họng tên lính gác và đè nó xuống đất. Bị dí lưỡi lê vào cổ họng, lính canh đã khai mật khẩu. Tuy nhiên nguồn tin này không đáng tin cậy.

Sau khi Bill Green qua đời vào năm 1877, tượng đá ghi nhớ công lao của Billy Green cũng được dựng lên.  Và vào năm 1981, tại thành phố Stoney Creek, một trường tiểu học mang tên Billy Green Elementary School cũng được thành lập để nhớ đến Bill Green, người anh hùng trong trận chiến Stoney Creek vào năm 1813.

54

 

 

 

 

Để kết thúc bài viết này, xin được viết lên vài dòng về từ “xâm lược” (invasion):

Xâm lược là cuộc tiến công quân sự vào lãnh thổ của một quốc gia khác, không chỉ với mục tiêu là xâm chiếm, bắt nước khác hoặc dân tộc khác phải khuất phục mà còn để giải phóng hoặc thiết lập lại quyền lực đối với một vùng lãnh thổ; hoặc để chia cắt một quốc gia; thay đổi chính phủ đã được thành lập hoặc ép chính phủ nước đó phải nhượng bộ.

Cho dù với bất kỳ lý do gì, nếu hành động xâm lược không được Đại hội đồng Liên Hợp Quốc (2/3 số đại biểu) ủng hộ đều bị coi là hành động chống lại nền hòa bình quốc tế, những vùng lãnh thổ có được nhờ xâm lược không được pháp luật thừa nhận. Thế nhưng, cơ quan chịu trách nhiệm chính về việc duy trì hòa bình và an ninh quốc tế của Liên Hợp Quốc là Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc bao gồm 15 nước thành viên, trong đó có 5 nước ủy viên thường trực và 10 thành viên không thường trực . Mọi nghị quyết của cơ quan này chỉ được thông qua với sự NHẤT TRÍ của 5 nước thành viên thường trực là Hoa Kỳ, Anh, Pháp, Nga và Trung Quốc. Chính vì thế Liên Hợp Quốc bất lực khi chính 1 trong 5 nước này đem quân đi xâm chiếm các nước khác như trường hợp Nga đi xâm chiếm Ukraine hiện nay.

Từ khi Liên Hợp Quốc được thành hình vào năm 1945 đến nay,

-Mỹ đã xâm lược Korea,  Cuba, Cộng hòa Dominican,  Grenada, Panama, Iraq, Afghanistan.

-Nga đã xâm lược Afghanistan, Georgia, Ukraine.

-Anh đã xâm lược Egypt, Iraq, Afghanistan.

-Pháp đã xâm lược Viet Nam, Egypt.

-Trung Quốc đã xâm lược Tibet, Ấn Độ, Việt Nam.

Israel là quốc gia đi xâm lược nhiều nhất, năm 1967 xâm chiếm Egypt, Syria, Jordan , năm 1978, 1982 Lebanon, năm 2002 West Bank, năm 2004 Gaza, năm 2006  Lebanon, năm 2014 Gaza.

Ngày 17/6/2019, Việt Nam lần thứ hai được chọn vào Hội đồng Bảo an LHQ nhiệm kỳ 2020 – 2021. với 192/193 phiếu ủng hộ. Nhưng Saudi Arabia dù được đề cử nhiều lần vào Hội đồng Bảo an nhưng từ chối vì cho rằng Liên Hợp Quốc không giải quyết được những cuộc xâm lược trên thế giới, nhất là cuộc xâm lược của Israel vào các nước xung quanh.

 

Montreal, ngày 5/6/2022

Ngô Khôn Trí

Trả lời

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

Trang web này sử dụng Akismet để lọc thư rác. Tìm hiểu cách xử lý bình luận của bạn.

Blog Chuyên Anh

Nurturing Language Talents

%d người thích bài này: