• Bài viết mới

  • Thư viện

  • Chuyên mục

  • Tag

  • Có 911 người theo dõi

  • Bài viết mới

  • Blog – theo dõi

  • Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

    Có 911 người theo dõi

Ông Duterte vỡ mộng sau 4 năm xoay trục sang Trung Quốc

Sau 4 năm xoay trục, chính quyền Tổng thống Rodrigo Duterte không thu được nhiều lợi ích từ Trung Quốc trong khi đối mặt sự phẫn nộ của công chúng trong nước.

Từ khi nắm quyền năm 2016, Tổng thống Rodrigo Duterte đã đảo ngược chính sách đối ngoại của tất cả người tiềm nhiệm, xoay trục từ đồng minh thân cận của Mỹ sang duy trì quan hệ nồng ấm với Trung Quốc. Manila kỳ vọng nhận được hàng tỷ USD hỗ trợ từ Bắc Kinh, thông qua các khoản vay ưu đãi và đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng.

Philippines vỡ mộng sau 4 năm ngả về Trung Quốc vì lời hứa đầu tư - 1

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Philippines Duterte gặp nhau tại Bắc Kinh năm ngoái (Ảnh: Văn phòng Tổng thống Philippines)

Sau khi nhậm chức tổng thống, ông Duterte đã quyết định thi hành các chính sách có xu hướng xoay trục về phía Trung Quốc nhằm đổi lấy các lợi ích về mặt kinh tế cho Philippines.

Thậm chí, ông Duterte từng bày tỏ ý định “gạt sang bên” phán quyết năm 2016 của Tòa trọng tài quốc tế tại La Hay, Hà Lan để theo đuổi dự án hợp tác khai thác dầu khí với Trung Quốc trên vùng đặc quyền kinh tế của Philippines. Bốn năm trước, Tòa án trên đã khẳng định rằng các đòi hỏi chủ quyền lịch sử của Trung Quốc đối với các nguồn tài nguyên tại Biển Đông là không có cơ sở pháp lý.

Căng thẳng ở Biển Đông đã làm gia tăng tâm lý chống Trung Quốc ở Philippines, nhưng giới quan sát cho rằng ông Duterte dường như đã không quá chú trọng tới vấn đề này, và thay vào đó hướng tới cam kết đầu tư từ Bắc Kinh, cũng như thay đổi chính sách đối ngoại đã có từ hàng thập niên với đồng minh Mỹ để gần gũi hơn với Trung Quốc.

Nhưng 4 năm qua đi, phần lớn những dự án đầu tư Bắc Kinh hứa hẹn vẫn chỉ nằm trên giấy bất chấp những nhượng bộ trên nhiều lĩnh vực của Manila, theo Channel News Asia.

Những dự án đình trệ

Trung tâm chính sách phát triển kinh tế của Tổng thống Duterte là chương trình “Xây dựng, Xây dựng, Xây dựng”, bao gồm khoảng 20.000 dự án xây dựng sân bay, cảng biển, đường cao tốc.

Với lời hứa rót vốn đầu tư nâng cấp hệ thống cơ sở hạ tầng từ Trung Quốc, chính quyền Philippines quy hoạch phát triển theo hướng đất nước chuẩn bị bước vào “thời kỳ cơ sở hạ tầng hoàng kim”.

Nhưng thực tế không như những gì Manila kỳ vọng. Trung Quốc hứa hẹn khoản chi 24 tỷ USD theo hình thức vốn vay và đầu tư, nhưng tới nay, chỉ chưa đầy 5% được giải ngân.

“Họ cho Duterte ăn bánh vẽ. Ông ấy đã làm nhiều thứ cho Trung Quốc, và điều ông ấy nhận lại là gì? Tới tận hôm nay, thực tế là không có dự án cơ sở hạ tầng lớn nào được Trung Quốc triển khai”, Richard Heydarian, chuyên gia chính sách người Philippines từ Đại học De La Salle, nói.

Một trong những dự án lớn được Manila mong đợi là đập nước Kaliwa trị giá 221 triệu USD. Đây từng được coi là giải pháp về nước sạch cho đại đô thị Manila và các khu vực lân cận, bao gồm xây dựng 3 đập nước phục vụ nhu cầu của 17,5 triệu người. Nhưng dự án này từ lâu đã bị đình trệ.
>

Philippines xoay truc sang Trung Quoc anh 1

Tổng thống Duterte và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Ảnh: AFP

Peter Mumford, trưởng bộ phận Đông Nam Á và Nam Á của tập đoàn tư vấn rủi ro Eurasia Group, cho biết Bắc Kinh “có quan điểm cứng rắn trong đàm phán”, nhằm đảm bảo “những dự án này xứng đáng về mặt thương mại”.

Dự án đập nước Kaliwa cũng bị cản trở bởi sự phản đối từ các nhóm bảo vệ môi trường và quan chức địa phương, do lo ngại có thể gây ra tình trạng lũ lụt và khiến hàng nghìn người bản địa ở các tỉnh Rizal và Quezon mất nhà cửa.

Làng Daraitan ở Rizal là một ví dụ. Ngôi làng có nguy cơ bị nhấn chìm sau khi con đập được xây dựng.

“Không chỉ ảnh hưởng tới những người phụ thuộc vào du lịch, dự án còn ảnh hưởng tới giao thông vận tải, chủ cửa hàng ăn uống, cửa hàng nhỏ lẻ, kinh doanh vỉa hè”, Melody Alao, một hướng dẫn viên du lịch, nói.

Leon Dulce, điều phối viên quốc gia của Mạng lưới người dân Kalikasan vì môi trường, cho biết tác động môi trường từ dự án hoàn toàn che mờ những lợi ích có thể mang lại.

“Dự án cơ bản là chiếc hộp Pandora chứa đầy hiểm họa cho người dân. Quan hệ hợp tác giữa chính quyền và Trung Quốc để lại hậu quả người dân Philippines trở thành nạn nhân”, ông Dulce nói.

Ngoại giao bẫy nợ

Trong khi những dự án như đập nước Kaliwa là một trong những ưu tiên của chính quyền Duterte, các chuyên gia đánh giá những khoản vay từ Trung Quốc để phục vụ chương trình xây dựng của Philippines là đắt đỏ với tỷ lệ lãi suất quá cao.

Trung Quốc đã có nhiều tai tiếng khi tài trợ cho các dự án cơ sở hạ tầng ở những nước nghèo, sau đó đòi hỏi những nhượng bộ về nhiều lĩnh vực để giảm nợ, hành động được miêu tả là “ngoại giao bẫy nợ”.

 

Philippines vỡ mộng sau 4 năm ngả về Trung Quốc vì lời hứa đầu tư - 2

Dự án đập Kaliwa (Ảnh: CNA)

Ngoài ra, giới quan sát cho rằng các khoản Philippines vay Trung Quốc để cấp vốn cho các dự án thuộc chương trình BBB là đắt đỏ và có lãi suất cao.

Trong thời gian qua, Trung Quốc bị chỉ trích vì được cho sử dụng chính sách “ngoại giao bẫy nợ”. Khái niệm này ám chỉ việc nước giàu cho các nước nghèo hơn vay để phát triển cơ sở hạ tầng rồi buộc họ phải “xuống nước” để được giảm nợ. Chính sách này được cho sẽ giúp bên cho vay gia tăng tầm ảnh hưởng.

“Lợi nhuận luôn là điểm mấu chốt và đó là lý do vì sao Trung Quốc theo đuổi dự án đập Kaliwa. Chúng tôi đối mặt với rủi ro có thể phải trao hết tài nguyên cho Trung Quốc nếu chúng tôi vỡ nợ”, chuyên gia môi trường Leon Dulce nhận định.  

Trong khi đó, Giám đốc Viện các vấn đề biển và luật biển tại Đại học Philippines Jay Batongbacal cho rằng Manila nên cân nhắc những lựa chọn khác về nguồn ngân sách, ví dụ từ Nhật Bản và Hàn Quốc.

Theo ông Batongbacal, nếu Philippines ký thỏa thuận vay với 2 nước trên, thỏa thuận sẽ có các yêu cầu về việc chính quyền địa phương sẽ phải đồng ý với dự án chứ không chỉ chính phủ trung ương.

Thỏa thuận từ Trung Quốc không có các điều kiện đó, nên việc ký kết có thể dẫn tới việc các bên sẽ xây dựng các dự án mà không cần tính tới tác động lên cộng đồng địa phương.  “Hợp đồng vay Trung Quốc không được như vậy. Tôi nghĩ ý định của họ đơn giản là cứ thế xúc tiến, xây dựng các công trình và bỏ mặc tác động của chúng tới người dân địa phương”, ông Batongbacal nói.

Ví dụ, dự án đập Kaliwa do Trung Quốc rót vốn bị nhiều nhà hoạt động môi trường phản đối vì quan ngại hệ lụy của nó có thể mang lại với nhiều người dân sinh sống quay khu vực xây dựng dự án. Đề xuất cho vay từ Nhật Bản, trong khi đó, lại có hạng mục xây các công trình thủy điện cỡ nhỏ và khôi phục rừng nhiệt đới.

Ngoài ra, giới quan sát bày tỏ mối quan ngại về việc các dự án Trung Quốc rót vốn tuyển mộ phần đông các công nhân Trung Quốc làm việc thay vì thuê người địa phương.

Các dự án cơ sở hạ tầng của Philippines được kỳ vọng cung cấp việc làm cho hơn 21.000 công nhân trong nước. Thế nhưng, ngày càng có nhiều lo ngại về tỷ lệ cao quá mức của lao động Trung Quốc trong các dự án do Bắc Kinh tài trợ.

“Thực sự là các công ty và người lao động Trung Quốc hưởng lợi, chứ không phải người Philippines”, ông Heydarian cho hay.

Theo quy định của Philippines, các dự án phát triển có sự tham gia của nhà đầu tư nước ngoài phải tuân thủ quy định về “chống tham nhũng” và số lượng nhân công người bản địa tối thiểu.

Ông Batongbacal nói Trung Quốc “không tuân thủ tất cả yêu cầu nghiêm ngặt này”.

Đã đến lúc nghĩ lại?

Năm 2016, Tòa trọng tài thường trực thành lập theo Phụ lục VII Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển ra phán quyết bác bỏ đường 9 đoạn, qua đó khiến tuyên bố chủ quyền phi lý của Trung Quốc trên Biển Đông trở thành vô giá trị. Phán quyết được đánh giá là chiến thắng chính trị, pháp lý to lớn của Manila.

Nhưng Tổng thống Duterte đã gạt phán quyết sang một bên, với hy vọng nhận được hỗ trợ kinh tế từ Trung Quốc.

Thời gian gần đây, người dân Philippines ngày càng phẫn nộ trước tình trạng Trung Quốc đánh bắt quá mức ngọc trai và cá, phá hủy nghiêm trọng hệ sinh thái tại bãi cạn Scarborough. Bãi cạn Scarborough nằm trong vùng đặc quyền kinh tế của Philippines.

Các nhà khoa học biển Philippines cho biết nước này thiệt hại 911 triệu USD mỗi năm do hệ sinh thái biển tại Scarborough bị phá hủy, Inquirer đưa tin.

“Trung Quốc liên tục hủy hoại bãi cạn Scarborough từ năm 2012. Về cơ bản, chính phủ làm ngơ cho hành động này để duy trì hòa khí với Trung Quốc. Điều này ngày càng trở nên không thể chấp nhận được”, ông Batongbacal nói.

Những tháng gần đây, ngày càng có nhiều sự chia rẽ bên trong chính quyền của Tổng thống Duterte về chính sách xoay trục sang Trung Quốc. Sức ép từ công luận cũng đang gia tăng, đòi hỏi có lập trường cứng rắn hơn với Bắc Kinh.

Mới đây, Tư lệnh hải quân, Phó đô đốc Giovanni Carlo Bacordo đã công khai phản đối việc di dời căn cứ của hải quân Philippines để nhường chỗ cho một dự án cảng biển do Trung Quốc xây dựng.

Philippines xoay truc sang Trung Quoc anh 3Tư lệnh hải quân, Phó đô đốc Giovanni Carlo Bacordo. Ảnh: Hải quân Philippines.

“Căn cứ bảo vệ lối vào vịnh Manila, và vịnh Manila là trung tâm quyền lực của chính phủ. Nếu Manila thất thủ, cả đất nước sẽ sụp đổ”, Phó đô đốc Bacordo nói với Inquirer.

Gregory Poling, giám đốc Viện Minh bạch hàng hải châu Á, cho rằng Tổng thống Duterter đã có phản ứng khi nhận ra chính sách Trung Quốc của ông “thất bại nặng nề”.

Mới đây, Tổng thống Duterte đã đình chỉ quyết định hủy bỏ Thỏa thuận Lực lượng đồn trú. Đây là thỏa thuận hợp tác an ninh Philippines ký với Mỹ từ năm 1999.

“Ông ấy cần các khoản vây, đầu tư và viện trợ từ Trung Quốc, nhưng những thứ đó đã không đến. Tổng thống Duterte nhận ra tiếp tục theo cách hiện nay sẽ khiến ông ấy ngày càng yếu đuối, hủy hoại danh tiếng chính trị, và gây tổn hại cho người kế nghiệm”, ông Poling nói.

Người dân Philippines tới nay không tin chính sách xoay trục đã mang lại “lợi ích hữu hình” cho đất nước. Trong bối cảnh ấy, ông Batongbacal cho rằng Tổng thống Duterte “hy vọng Trung Quốc sẽ cung cấp cho Philippines vaccine Covid-19 miễn phí”.

“Đây là quân bài cuối cùng Tổng thống Duterte hy vọng có được để cứu vãn chính sách Trung Quốc của mình”, giáo sư của Đại học Philippines nhận định.

.

Tổng hợp từ Dân Trí & Zing 

Trả lời

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

Trang web này sử dụng Akismet để lọc thư rác. Tìm hiểu cách xử lý bình luận của bạn.

Nội San Chuyên Tiếng Anh

Nurturing Language Talents

Khải Đơn

Thời gian trên đường

WordPress.com News

The latest news on WordPress.com and the WordPress community.

Blogs Of The Day

Just another WordPress.com weblog

Thiền Tịnh Tâm

Tâm tịnh đời vui

%d người thích bài này: