• Bài viết mới

  • Thư viện

  • Chuyên mục

  • Tag

  • Có 910 người theo dõi

  • Bài viết mới

  • Blog – theo dõi

  • Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

    Có 910 người theo dõi

Tứ Vô Lượng Tâm

TỨ VÔ LƯỢNG TÂM

(Catu Brahmavihàracitta)

 (Cư sĩ Tuệ Lạc sưu tầm, dựa theo kinh điển Nam truyền (Pàlì),và  thuyết trình tại giảng đường Học Viện Linh Sơn, Vitry, ngày 5/12/2010)

 https://i2.wp.com/www.chinafowang.com/bbs/attachments/month_1201/120123015784e6957c80e61244.gif

-Định nghĩa tổng quát : Tứ Vô Lượng Tâm là 4 tâm vô lượng, 4 tâm không đo lường được, 4 tâm không lằn mức, 4 tâm không biên giới, 4 tâm vượt phân biệt trong ngoài, vượt phân biệt trên dưới, 4 tâm thường xuyên thanh tịnh và bình đẳng.

 II- Bốn tâm đó là :

TỪ (Mettà), BI (Karunà), Hỷ (Mudità), và XẢ (Upekkhà).

 Truy nguyên điển ngữ :

 1/METTÀ (=TỪ) do căn ngữ chữ Phạn (hay chữ Phạm) “Mitra” tức là thân thiện, lúc nào cũng xem đối tượng như đồng hành với mình. (Căn “mitra” biến thành 1 dạng khác “Mitta”, dịch là bạn). Vì đức tính thân thiện, xem như bạn đồng hành ấy, nên lúc nào cũng muốn cho đối tượng được an vui. Nên TỪ có nghĩa là BAN VUI.

 2/KARUṆÀ (=BI) do căn ngữ chữ Phạn “KR”, tức là chăm sóc, trắc ẩn. Khi thấy đối tượng gặp khó khăn, khổ sở, thì tội nghiệp, sẵn sàng giúp đỡ. Vì đức tính ấy, nên BI có nghĩa CỨU KHỔ.

 3/MUDITÀ (=HỶ) do căn ngữ chữ Phạn «Mudu» hay «MUD», có nghĩa là vui với cái vui của người khác. Vì đức tính ấy nên bậc phạm hạnh không bao giờ biết đố kỵ, so bì, khi thấy kẻ khác an lạc hơn mình, Nên HỶ có nghĩa BAO DUNG.

 4/UPEKKHÀ (XẢ) do căn ngữ 2 chữ Phạn hợp lại «UPA+IKS», tức là vượt lên trên mọi trạng thái, mọi thực tại khác nhau, không lằn mức, không phân biệt thân sơ, cao hạ, hay vô câu chấp. Vì đức tính cao thượng ấy, nên bậc Phạm Hạnh dù biết đối tượng thiệc ác, tội phước bất đồng, nhưng Ngài vẫn TỊNH XẢ, đối xử bình đẳng không thiên vị, không ghét bỏ.

Hạng nào có TỨ VÔ LƯỢNG TÂM ?

 -Chỉ có bậc chân phạm hạnh là Thánh Nhân đã thoát khỏi tham sân si, mới có Tứ Vô Lượng Tâm thực sự và đầy đủ. Thánh nhân ở đây tiêu biểu như Đức Phật chẳng hạng. (*)

 Xin mô tả phẩm cách VÔ LƯỢNG ấy, tượng trưng như sau :

 -Giả sử có 2 người : Một người buổi sáng phỉ báng Phật, buổi trưa phỉ báng Phật, buổi chiều phỉ báng Phật. Còn người kia buổi sáng tán dương Phật, buổi trưa tán dương Phật, buổi chiều tán dương Phật. Khi 2 người gặp nạn, cùng ở trong 1 hoàn cảnh bất hạnh, thì Đức Phật sẽ đối xử với cả 2 như nhau, tức là Ngài đối xử với đầy đủ TỪ (ban vui), BI (cứu khổ), HỶ (bao dung), và XẢ (bình đẳng, không phân biệt).

Còn phàm nhân thì sao ?

 -Phàm nhân nếu phát đại nguyện tu hành, noi gương Phật có thể thực hiện 4 tâm nầy. Nhưng không thể gọi đó là «TỨ VÔ LƯỢNG TÂM», mà gọi là «4 tâm đại hạnh» (Mahaggatacitta) hay «4 tâm tịnh hảo» (Sobhanacitta). Thầy Minh Châu còn dịch là «4 tịnh quang tâm». Tức là 4 tâm đại thiện (Mahàkusalacitta).

 -Vì khi chưa dứt tuyệt tham sân si, và chấp ta, thì phàm nhân dù có công phu tu hành, cố gắng thực hiện 4 hạnh từ, bi, hỷ, xả ấy đi nữa, họ vẫn còn sự phân biệt vi tế rất sâu trong tâm thức.

 -Ngoài ra, Kinh sách cũng nói : Trong phàm nhân, thì cha mẹ là hạng người có thể có «tứ vô lượng tâm» đối với con cái. Vì vậy, nếu con cái bất hiếu, làm tổn hại đến sinh mạng của cha mẹ, thì phạm tội rất lớn (đại tội).

Nếu ai có đức tin vào sự tái sinh, thì hãy suy nghĩ về vòng luân hồi. Vì tư duy đó sẽ giúp chúng ta có thể thấy rằng «trong vô số kiếp luân hồi, hầu hết chúng sinh chắc chắn đã là thân nhân ruột thịt của nhau». Do đó chúng ta cần có tâm đại hạnh từ bi hỷ xả, đối với chúng sinh, như với thân thuộc của mình.

 Nếu ai chưa có đức tin vào sự tái sinh luân hồi, thì hãy suy nghĩ về liên đới hiện tại (Phật giáo gọi là cộng nghiệp). Nghĩa là trên đời, không ai có thể hoàn toàn độc lập, không nương vào người khác hay xã hội. Sự bình an của một cá nhân, vốn gián tiếp hay trực tiếp, là sự bình an của tất cả. Con đường dưới chân chúng ta đi, là kết quả của toàn dân đóng góp, trong đó có chúng ta. Nếu ta ít phước, quá nghèo, thất nghiệp, không đóng thuế được, thì sự sống lành mạnh của ta vẫn là một viên gạch, góp phần vào guồng máy tiêu thụ các sản xuất, mà muôn vạn yếu tố nhỏ hợp lại, mới chuyển vận tốt nền kinh tế, làm điều hòa xã hội. Vì kinh tế là nguồn gốc của tất cả phát triển tiện nghi trong đời sống. Suy ra các phương diện khác (chính trị, văn hóa, giáo dục, an ninh) đều cũng như  thế !

Ứng dụng vào thực tế.

 -Khi bốn tâm đại hạnh từ bi hỷ xả được sinh khởi, thì ứng dụng vào các trường hợp sau :

 -Thứ nhất, ứng dụng để biết chia xẻ lợi lộc của mình đến người khác. (tức là Bố thí, hay làm việc thiện).

-Thứ hai, ứng dụng để giữ gìn 5 giới của người tu tại gia (theo nhà Phật). Nhờ khởi 4 tâm từ bi hỷ xả, mà ta không hiếu sát, không trộm cắp, không tà dâm, không nói dối, và không say sưa (uống rượu). (Trì giới).

-Thứ ba, ứng dụng khi giữ được 5 giới thì tư cách của hành giả trở nên hiền từ, thân thiện, nghiêm túc, có tinh thần tự tin, cử chỉ bình tĩnh, rồi từ đó họ hướng tâm thức vào thiền pháp, an trụ và phát triển xa hơn 4 hạnh từ bi hỷ xả. (Đó là tham thiền).

 *Trong một xã hội mà có nhiều người thực hành «tứ đại hạnh tâm» (TỪ, BI, HỶ, XẢ), thì xã hội ấy đang có gương tốt, và bớt đi rất nhiều xung đột. Tuổi trẻ nhờ đó được hướng dẫn để có tâm thức bình tĩnh, ít bồng bột, ôn hòa, thân thiện, bao dung, và biết tương trợ trong kỷ luật. Tuổi trẻ ấy tự nhiên sẽ sáng tạo, thông minh lẫn đầy đủ tích cực. Xã hội ngày mai sẽ tốt đẹp hơn.

 *Về ý nghĩa sâu sắc, liên quan đến TỪ BI HỶ XẢ, chúng ta thấy trong kinh Pháp Cú nói :  

 Không làm mọi điều ác. (Tức là TỪ)

Làm tất cả điều lành. (Tức là BI)

Giữ tâm trong sạch. (Tức là HỶ và  XẢ)

Ấy là lời Phật dạy !

 Còn theo hán Văn thì :

Chư ác mạc tác. (Tức là TỪ)

Chúng thiện phụng hành. (Tức là BI)

Tự tịnh kỳ ý. (Tức là HỶ và XẢ)

Thị chư Phật giáo !

(Dứt thuyết trình)

Pháp thoại ngắn, Cư sĩ Tuệ Lạc (NĐ) kính tặng chư đạo hữu).

.

Trung Lam chuyển bài

Trả lời

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

Trang web này sử dụng Akismet để lọc thư rác. Tìm hiểu cách xử lý bình luận của bạn.

Nội San Chuyên Tiếng Anh

Nurturing Language Talents

Khải Đơn

Thời gian trên đường

WordPress.com News

The latest news on WordPress.com and the WordPress community.

Blogs Of The Day

Just another WordPress.com weblog

Thiền Tịnh Tâm

Tâm tịnh đời vui

%d người thích bài này: