• Bài viết mới

  • Thư viện

  • Chuyên mục

  • Tag

  • Có 908 người theo dõi

  • Bài viết mới

  • Blog – theo dõi

  • Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

    Có 908 người theo dõi

Biết Nói Gì Về Thái Thanh? – Ấu Lăng

Không chỉ một người, tiếp cận “hiện tượng” Thái Thanh từ góc độ “tiểu sử” (một tiểu sử “trải dài” vài thời kỳ lịch sử thăng trầm của đất nước, mà chủ yếu là “đất nước” VNCH trước 1975) cùng toàn bộ gia tài đồ sộ (năm bẩy trăm) các ca khúc bà đã hát (từ dân ca, tình ca, tâm ca, bi ca, hoan ca, hùng ca, đạo ca, …), đã gọi bà là tiếng “khóc cười theo mệnh nước nổi trôi“.

Cũng không chỉ một người, từ góc độ “thưởng thức ca nhạc”, mệnh danh bà là “tiếng hát vượt thời gian“, “giọng ca vàng không tuổi” – chính xác là “The Ageless Golden Voice“, như được in trên bìa một băng nhạc SG xưa. (Chưa kể đến năm 1998 tôi được nghe một danh xưng nữa dành cho danh ca, từ miệng một giáo viên mới ở Hà Nội vào Sài Gòn: “Ở ngoài ấy người ta gọi Thái Thanh là Tiếng Hát Lên Đồng“!)

Những danh xưng ấy dành cho Thái Thanh tất nhiên không thuyết phục tất cả mọi người (Việt Nam), mà chỉ đúng đối với những ai yêu mến bà. Vì sao? Giọng hát của nữ danh ca này không dành cho những đôi tai (1) không chuộng các “âm tần cao“, và/hay (2) không chuộng các “cường độ biểu cảm – đặc biệt là bi cảm – quá lớn” (gọi nôm na là “quá mùi“). Tuy nhiên con số những kẻ yêu (giọng hát) Thái Thanh là không nhỏ, và trong số ấy cũng không hề thiếu những tên tuổi lớn các nhà làm văn học nghệ thuật (như nhạc sĩ Phạm Đình Chương, nhạc sĩ Phạm Duy, nhạc sĩ Cung Tiến, danh cầm Nghiêm Phú Phi, nhà văn kiêm nhà thơ Thanh Tâm Tuyền, nhà văn Mai Thảo, nhà thơ Du Tử Lê, nhà thơ Nguyên Sa, …), cho nên những lời xưng tụng dành cho người ca sĩ ấy không thể “hàm hồ” được; chúng tất yếu phải “chính xác” và “xứng đáng”. Trong chủ quan hạn hẹp của người viết bài này, tiếng hát Thái Thanh có thể ví như một “đặc sản”, chỉ dành cho những kẻ “sành điệu”, đồng thời cũng từ chối quyết liệt những ai không là “đồng điệu”. Bạn sẽ nhăn mặt: “Làm gì có một đặc sản như thế“? Xin thưa rằng có: Quả sầu riêng! Đúng vậy, mặc ai có thể “bịt mũi xua tay”, vẫn không hiếm người lõi đời “nghiện” nó, xem nó là “số Một“, và nó luôn là một trong những loại quả “quí và đắt nhất”. Vậy thì, vâng, có nhiều người tôi quen biết “nghiện” Thái Thanh (và nghiện cả sầu riêng)! Thậm chí đối với họ chỉ có mỗi một mình Thái Thanh biết “hát”, còn những ca sĩ khác chỉ là “phát âm một cách khổ sở”. (Tôi nhớ đến truyên biếm “TIẾNG HÁT” khi nghe ai phát biểu về Thái Thanh tương tự như vậy.)

Nói về “ngôi vị” của Thái Thanh trong giới ca sĩ Sài Gòn trước 75 có lẽ không ai chính xác bằng “người trong giới”, đặc biệt là một trong các danh ca hàng đầu thủa ấy – Lệ Thu. Năm 1970, nhân chuyến tham dự khai mạc Hội Chợ Osaka, Nhật Bản, Lệ Thu đã trả lời phỏng vấn của báo chí: “Nếu chị Thái Thanh có mặt ở đây và hát, mọi người sẽ cúi đầu khâm phục!“. Cũng chính Lệ Thu, trong một ca khúc hải ngoại nhớ về Sài Gòn, đã “sửa” ca từ của một câu khi hát “Đâu rộn ràng tiếng hát Thái Thanh?” Kiêu ngạo và đắt giá nhất trong giới ca sĩ ngày đó, Lệ Thu chỉ chấp nhận “nghiêng đầu” trước Thái Thanh.

Sự thật thì sao? Mặc dầu Thái Thanh đi trước cả về tuổi đời lẫn tuổi nghề so với hai diva Lệ Thu và Khánh Ly (cũng như với hầu hết các ca sĩ khác), giọng lẫn cách hát của bà vẫn “trẻ trung”, “hiện đại” và “độc đáo” nhất, đặc biệt với những ca khúc này:


1) CHUYỆN TÌNH BUỒN

2) ĐẠO CA 8 – GIỌT CHUÔNG CAM LỘ

3) ĐẠO CA 9 – CHẮP TAY HOA

4) ĐÊM MÀU HỒNG

5) NGÀY XƯA HOÀNG THỊ

6) RU TA NGẬM NGÙI

7) TẠ ƠN ĐỜI

8) TIẾNG HÁT TO

9) TÌNH SẦU DU TỬ LÊ
Tôi vẫn tin là bạn không cần nhìn các ca sĩ (Việt Nam) “làm trò” khi họ hát, mà chỉ cần nghe cách phát âm cũng đủ để phân biệt và xếp hạng họ là loại ca sĩ nào. Nhưng đối với Thái Thanh thì khác, bạn nên ngắm “khẩu hình” của bà lúc bà hát – cái cách bà cấu âm (articulate) từng “âm”, từng “chữ” – chuyển động của má, môi, cơ miệng, lưỡi, hàm (răng) trên, hàm (răng) dưới, xương quai hàm; điều đó tác động đến cả cặp lông mày, cũng như vầng trán, và tất nhiên rồi, cả đôi mắt nữa. Mà không chỉ thế, hãy nhìn thanh quản ở cổ, nhìn hai vai, và tay, …, của người hát. Cách “phát âm” / “cấu âm” của Thái Thanh, bắt đầu từ “bộ máy phát âm”, đã tác động hoàn toàn tự nhiên đến các cơ trên mặt, rồi lan tỏa toàn thân. Khi hát, Thái Thanh như “đang bơi”, hay “đang bay”, (theo nghĩa đen) trong âm nhạc, và toàn bộ ngôn ngữ cơ thể của người ca sĩ ấy toát lên thông điệp này: Được cất tiếng hát, đối với bà, là Tất Cả – là Sự Sống, là Hạnh Phúc vô bờ.

Để thấy/hiểu phần nào niềm hạnh phúc của “Người Đàn Bà Hát” Thái Thanh, bạn có thể xem các clip này (và đừng quên rằng lúc ấy bà đã U70):
1) TÌNH HOÀI HƯƠNG
2) CỎ HỒNG
3) NGÀY XƯA HOÀNG THỊ
4) DÒNG SÔNG XANH
5) TÌNH CA
6) HOÀI CẢM

Và nếu muốn nghe đầy đủ hơn các bài hát của Thái Thanh, mời bạn click vào đây. Trang này được mở ra không với mục đích nào khác hơn là để dành tặng cho những ai yêu mến tiếng hát Thái Thanh. (Rất tiếc là chúng tôi không thể gửi tặng nó cho người ca sĩ ấy, vì bà đã vào ở hẳn một Viện Dưỡng Lão (ở Hoa Kỳ) từ mấy năm nay rồi.)

SG, 02/11/2012

Ấu Lăng

Túy Phượng chuyển bài

8 phản hồi

  1. Không chỉ với tôi, tiếng hát Thái Thanh được khẳng định là Tiếng Hát Vượt-Thời- Gian, không một ca sĩ nào có thể thay thế được trong các ca khúc để đời: Tình Hoài Hương, Tình Ca, Ngày Xưa Hoàng Thị, Đưa Em Tìm Động Hoa Vàng, Dòng Sông Xanh…Như một định mệnh, Khánh Ly sinh ra để hát cho Trịnh Công Sơn, Thái Thanh sinh ra để hát nhạc Phạm Duy (ngôi sao Bắc Đẩu trên vòm trời âm nhạc Việt Nam như Kh. Ly đã giới thiệu – rất chính xác). Thái Thanh, Lệ Thu, Khánh Ly, Hà Thanh mãi mãi là “Tứ Mỹ Đồ” của âm nhạc Việt Nam. Nhìn thế hệ âm nhạc bát nháo bây giờ mà buồn. Dù có thể có người cho là quá đáng, tôi vẫn nghĩ rằng: “Người Việt Nam không đọc truyện Kiều như trẻ thơ thiếu dòng sữa mẹ, không yêu giọng hát Thái Thanh như không yêu “tiếng mẹ ru từ lúc nằm nôi”. Nghe cô đã vào viện dưỡng lão, thấy buồn quá. Biết rằng ở đấy vật chất không thiếu, nhưng tinh thần thì sao? Cuối cùng rồi ai cũng không thể thoát ra khỏi cái nghiệp khổ của kiếp người. Cám ơn tg Ấu Lăng và chị Túy Phượng.

  2. Dear chị Phượng,
    Cảm ơn chị về bài viết ” Tiếng hát vượt thời gian của người Việt Nam “. Quả thật không ai thay thế dược THÁI THANH. Bà đã đi vào lòng người yêu âm nhạc đúng nghĩa.
    Chị Phượng có thể cho em biết dôi chút về người viết bài nầy không, vì em có người quen cũng cùng tên như vậy. Thanks
    Chúc chị vui,
    Bich

  3. Anh Doãn vẫn khỏe? Vâng, sẽ không có một ai thoát khỏi nghiệp khổ của kiếp người anh Doãn ạ !

    Sức khỏe & an lạc luôn ở cùng anh, anh Doãn nhé !

  4. Dear Bích,

    Chị không có thông tin chắc chắn về tác giả Ấu Lăng của bài viết này. Chị chỉ có biết tác giả Ấu Lăng thường xuyên có bài đăng ở trang web:

    http://www.vanchuongviet.org/index.php

    Vậy em hãy đến trang web trên rồi vào phản hồi trên bài của Ấu Lăng để liên lạc với tác giả xem sao Bích nhé.

    Sức khỏe & an lạc cho em nghe !

  5. Chào anh Doãn,

    Bữa trước mình quên nói với anh là Cô Thái Thanh bị bệnh Alzheimer mấy năm nay nên cần phải có người chăm sóc thường trực trong viện dưỡng lão anh Doãn ạ ! Cô không còn nhớ gì và biết gì về cuộc đời “The Ageless Golden Voice” của Cô nữa. Vậy nên mình cũng mừng cho Cô vì chắc chắn tinh thần của Cô sẽ không bị ảnh hưởng gì hết.

    Anh Doãn khỏe nhé !

  6. Chị thương,
    Em đã vào link gốc của tác giả bài viết để thử lại các link, nhưng thật tiếc vẫn chỉ có thể nghe được Thái Thanh hát trên link của 5 bài trên YouTube :
    1) TÌNH HOÀI HƯƠNG
    2) CỎ HỒNG
    3) NGÀY XƯA HOÀNG THỊ
    4) DÒNG SÔNG XANH
    5) TÌNH CA
    6) HOÀI CẢM
    Còn link bên dưới (nghe đầy đủ hơn các bài hát của Thái Thanh, mời bạn click vào đây) thì bị lỗi.
    Em cũng buồn khi biết ca sĩ mà cả nhà em yêu mến bị bệnh Alzheimer (chính xác là em với em gái và một số bạn hữu thân thiết nhất là mê tiếng hát của Thái Thanh). Cứ nghĩ như Chị đi để thấy Cô Thái Thanh tuy không tránh khỏi bệnh tật khi về già của kiếp người, nhưng không biết gì nữa âu cũng là cái may.
    Mong sao bệnh của Cô chỉ là thể nhẹ đừng trở thành thể nặng thì khổ hơn nhiều Chị ạ!

  7. Em thương,

    Không những em, chị, và bất cứ ai đã từng yêu mến ngưởng mộ giọng hát của Cô cũng đều không khỏi ngậm ngùi khi hay tin Cô phải vào viện dưỡng lão vì bệnh Alzheimer em ạ.

    Nhưng mà như em biết đó, người mang bệnh này thì cần phải có y tá túc trực chăm sóc 24/24 nếu không thì Cô sẽ không được an toàn. Gia đình Cô hẳn cũng đã chọn giải pháp tốt nhất mà họ có thể làm được cho Cô trong tình cảnh này đó em. Thôi thì mình cùng nhau chúc phúc và nguyện cầu cho Cô luôn được bình an trong những tháng ngày còn lại vậy.

    Đâu em thử copy những link bị lỗi rồi đem paste lên your search engine tìm coi em có thể đến trang có các bài hát của Cô được không em nhé.

    Em giữ gìn sức khỏe nghe.

  8. Cám ơn chị Phượng đã cho biết thêm thông tin về cô Thái Thanh. Mong sao cô vẫn được khỏe mạnh, bình an. Suốt đời mình, Cô đã đem đến hoa hồng cho thế nhân, rồi quên bẵng đi điều đó. Âu cũng là điều đáng quý, như một thiền sư đã nói: “Nhạn quá trường không, ảnh trầm hàn thủy. Nhạn vô di tích chi ý, thủy vô lưu ảnh chi tâm”. Làm đẹp cho đời, rồi không cần nhớ, biết mình đã làm gì.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

Trang web này sử dụng Akismet để lọc thư rác. Tìm hiểu cách xử lý bình luận của bạn.

Nội San Chuyên Tiếng Anh

Nurturing Language Talents

Khải Đơn

Thời gian trên đường

The WordPress.com Blog

The latest news on WordPress.com and the WordPress community.

Blogs Of The Day

Just another WordPress.com weblog

Thiền Tịnh Tâm

Tâm tịnh đời vui

%d bloggers like this: