• Bài viết mới

  • Thư viện

  • Chuyên mục

  • Tag

  • Có 911 người theo dõi

  • Bài viết mới

  • Blog – theo dõi

  • Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

    Có 911 người theo dõi

Miếng Ăn

Mấy ngày nay tin từ Nhật Bản cứ sốt dẻo mọi nẻo người. Trong mọi câu chuyện thì tinh thần quả cảm, tính kỉ luật và ý thức cộng đồng của họ thật đáng cảm phục.

Nhớ hoài  chuyện một cậu bé đói rét, mồ côi, sau khi được một người ngoại quốc nhã ý tặng phần cơm riêng của mình thì cậu khom người cảm ơn, xong lại đem khẩu phần kia đặt nơi cộng đồng quản lí, và lại tiếp tục xếp hàng để chờ đến lượt mình nhận phần.

Bài học cảm động từ một cậu bé 9 tuổi ở Nhật - Tin180.com (Ảnh 1)

Đã có những lời vừa thán phục vừa chua xót: 50 năm nữa người Trung Quốc chưa chắc có được cái tinh thần Nhật Bản. Còn Việt Nam thì đến bao giờ?

Thông thường khi đói mà đối diện miếng ăn thì bản chất lộ rõ nhất: Nó gần người hay gần vật.

Song, phép thử ấy chưa thật chính xác nếu không đi liền với điều kiện: Đói đã bao lâu?

Nên nhớ rằng dân tộc Việt Nam đã đói không chỉ một hai ngày động đất hay lũ lụt, mà đói hơn 2000 năm. Cho nên chữ hiếu được đo bằng miếng ăn, chuyện Lang Liêu với chiếc bánh chưng bánh dầy há chẳng vậy đó sao? Cho nên cái ăn là điều kiện đầu tiên để trở thành anh hùng, hành động anh hùng đầu tiên của Thánh Dóng là đòi ăn no và được ăn no.

Hàng đoàn người di dân từ Bắc vào Nam, bỏ quê cha đất tổ, bỏ họ hàng tông tộc từ đầu thế kỉ XII mãi đến giờ  ai dám bảo là không trôi theo tiếng gọi của cái ăn, trốn đói?

Và những năm 1978- 1988, năm mà cả dân tộc đói nghèo trong rơm rạ đến giờ dễ mấy ai quên?

Có lẽ mãi lo rằng sẽ đói, đã đói từ kiếp này sang kiếp khác, tất sẽ đói từ cõi này đến cõi kia, nên tiễn người thân đi về bên kia thế giới, người Việt Nam còn cẩn thận gói theo cho họ chén cơm cùng quả trứng để trên đầu!

Và cái đói càng dai dẳng thì ứng xử với cái đói càng khốc liệt.

Ai đọc báu vật của đời của nhà văn Mạc Ngôn hẳn sẽ không quên cái chi tiết anh phụ bếp nông trường nhờ trộm cắp vặt của thừa ở bếp, nắn thành mấy chiếc bánh ngô rồi đem câu con gái, tất cả các cô đều bị mắc câu trong một tình trạng nhục nhã nhất: Họ chịu làm giống cái đang khi ăn chiếc bánh ngô!

Ai có tin hay không tin thì quyền của họ, Mạc Ngôn kể thế.

Gần đây Tô Hoài có kể trong Ba người khác, ai cũng khen hay, cũng cái loài người một khi đói thì hóa ra ma ra cỏ, ai tin hay không thì tùy.

Mà những kinh nghiệm vặt như thế, ai một lần qua cái cổng trường chuyên nghiệp những năm bảy mươi, tám mươi chỉ cần ngó nghiêng là biết được.

Thế đó, khi người ta no thì coi thường cái ăn, coi như miếng tồi tàn. Song khi thật sự là nạn nhân của cái đói thì mới thấy miếng ăn thật là miếng nhân sinh nhất.

Trở lại câu hỏi: Bao giờ Việt Nam có được cái tinh thần xã hội như người Nhật?

Câu hỏi không để cho một người, một ngành, một thời. Và một người, một ngành, một thời không thể có được cái nhìn toàn cục.

Tôi bằng cái kinh lịch gà què của mình thì khẳng định rằng một trong những điều kiện cần là khi nào con người hết đói, hết thon thót lo ngày mai sẽ đói, hay ngẫm nghĩ bây giờ chỉ tạm thời thoát khỏi sự truy đuổi của cái đói bằng một khoảng cách không an toàn, rằng như đâu đó cái đói vẫn lù lù chắn lối thì khi đó con người mới tạm nghĩ đến tha nhân, đến xã hội.

Có thể rằng tôi vị kỉ, song tôi lại chân thành nghĩ rằng vị kỉ lại là khởi đầu của vị tha.

Cái đói như một ám ảnh tiền kiếp đeo duổi con người Việt đến độ hình thành tâm lí tích cốc phòng cơ một cách quái quắt: Đã giàu chưa đủ, càng giàu vẫn chưa yên tâm, bởi có ai giàu ba họ đâu? Vậy có cơ hội thì lo vun vén, lo cho mình, cho đời con, đời cháu nữa…cứ thế! Đâu phải vì đói đâu, vì tâm lí sợ đói.

Cái tâm lí ấy nếu đổ riệt cho cái tiền kiếp còn e rằng chưa phải lắm!

Phải chăng còn từ sự chênh vênh một niềm tin vào tương lai phát triển của xã hội nữa? Một xã hội mà những người công chức cứ mòn mỏi với đồng lương, những công dân khi đi xuất khẩu lao động mà mặt cứ phởn lên như đi nhặt của thì tiềm lực ngày mai sẽ ra sao? Còn gì đáng buồn bằng một đời cóp pi về bao nhiêu là lí tưởng sống rồi…xếp cất. Lo cái sống cho gia đình mình đã bở hơi tai, nói gì lí tưởng? Cái loại người ấy đáng khinh hay đáng thương? Hay tầm tầm thế sự là thế?

Vậy nên, nghĩ càn thì nói càn: Muốn nâng cao dân trí, thì trước khi xây các trường đại học, trước khi xây các công viên, trước cả các lễ hội,  hãy chú tâm đến nâng cao điều kiện sống của người dân một cách thiết thực. Vậy là nâng cao trình độ dân tộc đó.

Có ai chê tôi nông dân lí luận cù lần thì tôi xin nhắc rằng: Thứ lí luận cù lần này là một trong những nguyên lí căn bản nhất của cụ Các Mác:

Vật chất quyết định ý thức!

.

Quế Sơn cuối tháng 3.

Nguyễn Tấn Ái.

2 bình luận

  1. Tấn Ái luận rất hay. Nhưng nếu người Việt ta cứ bám mãi vào tư tưởng chống đói sợ đói ấy thì quả thật không bao giờ, khong thể nào có một bước phát triển tốt hơn về nhận thức. Và đó là : dân tính. Với dân tính của ta, quả thật còn nhiều cái đáng buồn lắm. Thực ra, biện luận cho cái sự sợ đói chỉ là một phần thôi, cái chính là lòng tham vô cùng đã choan lấp hết những tư duy khác. Sự tư hữu vị kỷ luôn có mặt trong mọi cảnh hứông. Chính vì thế mà nó kềm hãm rất nhiều bước phát triển đẳng cấp người Việt so với mặt bằng thế giới. Khi nào chưa cải tiến được nhận thức về văn hoá ứng xử cộng đồng thì đừng nói đến chuyện Người Việt văn minh.

  2. Chị Đàm Lan!
    Cảm ơn những phân tích của chị, thật không mâu thuẫn đâu, chị đã nêu một lí do, cũng như Ái đã nêu một lí do, và mọi người chắc mỗi người đều có một đáp án mà!
    Chúc chị Đàm Lan luôn vui vẻ lạc quan chị nhé!
    Ái.

Trả lời

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

Trang web này sử dụng Akismet để lọc thư rác. Tìm hiểu cách xử lý bình luận của bạn.

Blog Chuyên Anh

Nurturing Language Talents

Khải Đơn

Thời gian trên đường

WordPress.com News

The latest news on WordPress.com and the WordPress community.

Blogs Of The Day

Just another WordPress.com weblog

Thiền Tịnh Tâm

Tâm tịnh đời vui

%d người thích bài này: