• Bài viết mới

  • Thư viện

  • Chuyên mục

  • Tag

  • Join 899 other followers

  • Bài viết mới

  • Blog – theo dõi

  • Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

    Join 899 other followers

Phương Ngữ Huế

Tháp Phước Duyên

LÀM QUEN  VỚI PHƯƠNG NGỮ HUẾ

Mỗi một vùng miền đều có những nét dặc trưng về cách dùng từ; cách  phát âm  có ít nhiều sự khác biệt so với ngôn ngữ toàn dân. Để mọi người hiểu thêm hoặc ôn lại vốn từ ngừ của một địa danh : cố đô Huế –  nơi có  nhiều đặc sản ( mè xửng, nón Bài Thơ…) ; nhiều  món  ăn hấp  dẫn đã có  trong ẩm thực người Việt ( bún bò Huế, bánh bột lọc…),  nhiều làn điệu  dân ca ngọt ngào, sâu lắng ( Ca Huế,  Nam ai nam bình, Hò hụi, Hò mái đẩy…) , nơi có  nhiều cảnh đẹp thơ mộng như dòng  Hương giang, núi Ngự Bình, chùa Thiên Mụ, vv…

Thịnh Hoa xin được trân trọng giới thiệu  một số từ ngữ  địa phương Huế tương ứng với từ ngữ toàn dân để mọi người cùng tham khảo. Hy vọng đây sẽ là nguồn kiến thức hữu  ích cho mọi người .

Thân mến !

Chũi: chổi (chũi rành, chũi đót).

Chũi cùn: Chổi ngắn, thường là thứ chổi rành đã mòn dùng để quét sân, chỗ nhớp, trong bếp (cho khỏi văng bụi).

Chụi mắt: dụi mắt, chùi mắt (Chụi mắt nhìn người yêu đến thăm thình lình, tưởng mình ngủ mơ).

Chụi, dùi, cà: chà (Chụi mắt vì ngứa).

Chụi mũi: chùi mũi, móc mũi cho đỡ ngứa (Ham chụi mũi cho đỡ ngứa, nhiều khi có thể bị chảy máu mũi).

Chum: lu (chum đựng rượu nếp).

Chụm: 1. đun, nấu (chụm lửa rơm nấu bếp); 2. tụ lại (chụm ba chụm bảy, bàn ra tán vào).

Chụm bếp: đun bếp (hồi 1947, nhiều bản gỗ có khắc các ấn phẩm ở các Bộ (tại đường Lục Bộ và ở Quốc sử quán) bị dân chúng lấy về làm củi chụm bếp).

Chụm củi (chụm lửa): đốt củi, đốt lửa (Trời nắng, chụm củi chụm lửa phải cẩn thận, đề phòng hoả hoạn).

Chụm (dụm): tụ tập (Chụm năm chụm bảy chơi bài vụ).

Chụp: 1. Vồ (chụp ếch); 2. che đậy. Đôi khi người Huế dùng chữ “Tán đèn” và “Chụp đèn” lẫn lộn; 3. chụp ảnh, chụp hình.

Chưa biết khi mô: bất chừng (Chưa biết khi mô anh đến thăm em).

Chưa bưa răng: chưa vừa hay răng (Ăn chưa bưa hay răng mà còn liếm mui?).

Chưa khi mô: chưa khi nào (Chưa khi mô tui cực như ri).

Chưa tề: quá, quá sức (Lạ chưa tề. Nguỵ chưa tề).

Chưa tởn: chưa sợ, chưa chừa (Bị một lần mà cũng chưa tởn).

Chưa tra: chưa già (Con cá chưa tra răng gọi là cá móm, con cá nghèo muốn chơi trèo, đòi lấy con quan- Hò Huế).

Một thỉ (một chút, một thẻo): 1. một chốc, một tỉ (Chờ tôi một thỉ); 2. một ít, một tí (Bỏ ớt vô một thỉ); 3. một tỉ.

Một thôi (một thôi một hồi): một hồi, một nghỉn (Hắn nói một thôi, một hồi tui cũng không hiểu hắn muốn nói chi).

Một tí: một ít (Nói một tí là chị xiêu lòng).

Một tớp: một hớp (Uống một tớp rượu).

Mới đay: mai đây, sau này (Mơi đay anh làm to thì nhớ đến em gái nhỏ ngày ni của em nghe).

Mơi, ngày mơi: mai, ngày mai (Mơi sớm rồi mần = mai sáng rồi làm).

Mơi tra, ch iều hỏi: Sáng tối tra hỏi, ghen hay hỏi vặn (Cảnh mai tra chiều hỏi là cảnh hạnh phúc đang đội mũ ra đi. Mơi tra chiều hỏi chuyện ma trơi, trời để ghen chi cứ trẻ đôi– Thảo Am Nguyễn Khoa).

Mơn: 1.Mơn trớn, vuốt ve (Có mèo nên phải mơn vợ); 2. mương, mưng (Ra mơn rửa rau); 3. nhỏ (Câu toàn được cá mơn).


Mờn: 1. mừng (Chồng được thả về tui mừng rơi nước mắt. Lấy được vợ đẹp mờn rơn). 2. làm, mần (Mờn chi rứa cho con nó cười).

Mớ: 1. năm mơ nói ra tiếng (Mớ nói ú ớ); 2. một ít (Mua mớ cá).

Mới béc mắt: 1. mới sáng sớm (Mới béc mắt đã hút thuốc); 2. đang còn nhỏ (Mới béc mắt mà đã hoang).

Mới dớm (mới nhớm): 1. mới ra đời (Cành mai mới dớm nụ); 2. sắp sửa (Mới dớm đi thì anh tới).

Mới hú (mới lú): mới nảy mầm, mới trồi ra (Nụ bông mới hú).

(  Nguồn :T ừ điển tiếng Huế – Bùi Minh Đức )

Biên soạn  : Thịnh  Hoa

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Nội San Chuyên Tiếng Anh

Nurturing Language Talents

Khải Đơn

Thời gian trên đường

The WordPress.com Blog

The latest news on WordPress.com and the WordPress community.

Blogs Of The Day

Just another WordPress.com weblog

Thiền Tịnh Tâm

Tâm tịnh đời vui

%d bloggers like this: