• Bài viết mới

  • Thư viện

  • Chuyên mục

  • Tag

  • Join 902 other followers

  • Bài viết mới

  • Blog – theo dõi

  • Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

    Join 902 other followers

Đôi Mắt Người Sơn Tây

.

Rượu say, rượu có cái nhiệt tình là bao giờ cũng xui con người ta hơi bốc đồng, tôi cũng bốc mà ngâm thơ. Bạn thơ là anh lính cụ Hồ. Đến câu tôi say nhất:

Sông Đáy châm nguồn qua Phủ Quốc

Chợt anh bạn chau mày:

–    Chú mày sai rồi, Sông Đáy chậm nguồn quanh Phủ Quốc chứ!

Tôi giật mình, rồi tưng tửng, tôi nhớ là tôi đâu có sai!

Chậm rãi, anh bạn giải thích:

–         Anh mày thuở lính từng ngang qua vùng Sơn Tây, có con sông Đáy nổi tiếng lúc về Đan Phượng dòng chậm lững lờ quanh Phủ Lý, vậy nên mới là chậm nguồn quanh Phủ Quốc.

Ngộ chuyện, rồi hiểu ra, mình lắm khi đọc cũng chỉ đọc để mà vui, mà còn cưỡi ngựa xem hoa lắm.

Nên tò mò, lại muốn trở lại lò dò với bài thơ từng đem đến cho thi sĩ trứ danh biệt hiệu nhà thơ của xứ Đoài mây trắng lắm.

Có lẽ cùng với Tây Tiến, Đôi Mắt Người Sơn Tây đã đem Quang Dũng đến gần bạn đọc, để rồi hôn ước như được kí kết giữa người yêu thơ và nhà thơ lúc nào không rõ. Mà rồi hơn cả Tây Tiến, chính Đôi mắt người Sơn Tây  cũng đã đem đến cho nhà thơ bao nhiêu phiền lụy. Cái thời buổi con người cần gồng mình lên, cần sống vượt lên mình để chân đạp Trường Sơn mà mắt hướng biển đông, vậy mà  thi thoảng lại nghe ngâm nga thầm vụng những điệu buồn chết tâm chết trí, hỏi cái tội lơ ngơ lạc lõng ấy ai mà dung chứa:

Từ độ thu về hoang bóng giặc

Điêu tàn thôi lại nối điêu tàn

Đất đá ong khô nhiều suối lệ

Em có bao giờ lệ chứa chan?

–         Mẹ tôi em có gặp đâu không

Những xác già nua ngập cánh đồng

Tôi cũng nhớ thằng em bé nhỏ

Bao nhiêu rồi xác trẻ trôi sông.

Nhưng có lẽ, theo tôi, chất sống của bài thơ lại chính là chỗ nhà thơ đã gần như chưng cất cả một vùng quê Sơn Tây để làm nên bàng bạc hồn quê trong câu chữ của mình. Sơn Tây vùng đất đá vôi núi tiếp núi đồi tiếp đồi bất tận , vậy nên thành “ tôi nhớ xứ Đoài mây trắng lắm”. Sơn Tây xưa đứng ở ngoại ô mà ngóng nội thành, còn núi còn đồi, còn chưa kịp hào hoa phố xá, còn đượm nét nhà quê:

Vầng trán em mang trời quê hương

Rồi tầng vỉa văn hóa nhà quê với tên đất, tên làng đồng Bương Cấn, núi Sài Sơn, rồi những nét tinh diệu đồng quê với sáo diều khuya khoắt thổi đêm trăng cứ ngân vang bất tận trong hồn những người xa quê.

Mà đã hết đâu, cái vùng đất này từng là nơi  lưu đày thi nhân được mệnh danh là thánh chữ Cao Bá Quát cũng là vùng đất nảy nòi ra cái bậc thi bá mà bóng dáng lừng lững xuyên qua cả hai thời đại thi ca Tản Đà.

Quang Dũng sinh năm 1921, tại Phượng Trì, huyện Đan Phượng, tỉnh Sơn Tây cũ. Năm 1945 anh vào bộ đội rồi đi tuốt vào công cuộc kháng chiến trường kì dài dằng dặc. Xa quê đúng ở cái tuổi giàu yêu thương nhất, lại trong thời buổi mà mọi giá trị , mọi sự hiện hữu dường như cũng chông chênh theo khói và lửa thế nên cái hình ảnh quê hương trong anh trở nên một hiện hữu vĩnh hằng. Vì thế chăng mà hình ảnh quê hương cứ thấp thoáng đi về da diết trong thơ Quang Dũng giai đoạn này. Mà nào có riêng gì thi nhân, ai mà không một thảng thốt mơ màng quê hương trong dằng dặc bước đời khi mà mọi chốn dừng chân đều trở nên chốc lát nên cộng hưởng mà Đôi Mắt Người Sơn Tây thầm vụng đem đến cho người đọc đã hiển nhiên như tất yếu, và cũng hiển nhiên như hệ lụy.

Không biết bài thơ đã được nâng niu đến bao nhiêu ngày, đã đầy tuổi tôi chưa, chỉ biết từ sau vụ Nhân văn giai phẩm, cùng với nhà thơ, bài thơ trở thành đối tượng có vấn đề và cấm lưu hành.

Nhưng nghĩ cũng lạc quan, nghệ thuật vốn có một sức sống kì diệu, và một nẻo sống kì diệu. Cùng trong thời gian ấy thì một nửa Việt Nam ở miền Nam Tây tiến với Đôi Mắt Người Sơn Tây lại được hân hoan đón nhận. Và cũng lạ kì, mỗi lần bài thơ được tái bản, bản in mới nhất không biết bằng cách nào lại cứ vượt suối băng ngàn, vượt mọi đường ranh chiến tuyến để len lén đén tận tay nhà thơ. Và, kinh cung chi điểu, quà tặng rất văn chương ấy đều được nhà thơ hóa kiếp tro tàn.! Dĩ nhiên trong tâm tưởng nhà thơ thì có những điều đốt mãi chẳng thành tro!

Và, những tam sao thất bổn theo cái kiểu câu thơ dị bản mà tôi vừa kể chuyện cũng được thai dựng từ tâm hồn những người miền nam yêu thơ Quang Dũng, nên những khi tập tạng nói chuyện thơ, những chàng sinh viên thời cũ lại khoái chí ngâm vang theo trí nhớ.

Và tôi đã đến được với Đôi Mắt Người Sơn Tây từ  đầu những năm tám mươi của thế kỉ trước cũng bằng con đường  bình dân như thế!

Những sai sót lỏi lặp vụng về này, suy cho cùng, không phải đấng thi nhân nào cũng có cái cơ duyên mà hạnh ngộ, nên mong sao mơ màng một nắm cỏ xanh thi nhân kính yêu của tôi cũng mơ màng mỉm cười độ lượng.

Nguyễn Tấn Ái .

.

Đôi Mắt Người Sơn Tây- nhạc Phạm Đình Chương – ca sĩ Duy Trác


Đôi Mắt Người Sơn Tây- nhạc Phạm Đình Chương – ca sĩ Đức Tuấn


n

11 phản hồi

  1. Đọc bài của Ái riết tự nhiên đâm ra ghiền – cho nên đề nghị Ái phải thường xuyên gởi bài nhé. Anh giờ phải chờ bài kế tiếp đây.
    Đạt

  2. Chị !
    Cảm ơn chị đã cho thêm giọng ca của Duy Trác.
    Em ghiền giọng này lắm, cứ y như là phê thuốc phiện!
    Là em tưởng tượng thế, chứ em nào có biết gì là phê thuốc đâu chị à!

  3. Anh Đạt!
    Anh thích thì Ái vui rồi. Ái cũng xem viết là sở thích và là cố gắng rèn luyện ngòi bút, lại cũng là tích góp vốn luyến sống mà anh!

  4. Thơ hay thì khó có bức tường nào ngăn cản được người đọc. Mình cũng rất thích bài thơ này. Cảm ơn Ái, một bài viết hay. hãy viết nhiều đi nhé!
    À, hình như mình nhớ có bản viết:
    Từ độ thu về loang bóng giặc
    Và: Đất đá ong khô nhiều ngấn lệ
    Có lẽ đó cũng là “quy luật” của những bài thơ hay!
    Thân – Thống

  5. Thầy Thống!
    Hình như có lần thầy và Ái có dịp ngồi nghe anh Hoàng ngâm bài này, anh ( thầy ) Hòe đệm đàn trên nhà anh chi bán nem chả đó thì phải?
    Giờ cuộc văn chương còn lại ít anh em quá, nghĩ cũng lẻ loi Thầy nhỉ?
    Ái.

  6. Anh Sáu ơi! Hay quá chừng! Ạnh Sáu viết dạng nào cũng thân thiện với người đọc, nhất là chia sẻ cùng TGTP!
    Chúc anh Sáu khỏe! Chờ đọc tiếp bài của anh!

  7. Vui!
    MT à, cũng là hành trình sẻ chia cả thôi.
    MT cũng đã sẻ chia nhiều đó mà!
    Anh tin rằng với BMH anh sẽ gặp nhiều bạn thân, và dắt dìu được nhiều học trò của mình.
    Và cảm ơn chị Huệ rất nhiều!

  8. Chị phải thay mặt học trò và bạn đọc cảm ơn Tấn Ái mới đúng.

    Chị thích nhạc phổ thơ nói chung của Phạm Duy và cả 2 giọng ca này nên post lên đây cho mình nữa.

    BMH chờ bài mới của em nghe.

    🙂 😛

  9. Chị kính!
    Em sẽ cố gắng viết, vì cũng cho các học trò của em nữa mà!
    Em rất muốn viết về những bài học trong chương trình để gần các em hơn, nhưng tìm góc độ phù hợp để viết khó quá chị à!
    Mong chị khỏe!
    Em Ái.

  10. Văn phong của Tấn Ái thì không thể nào lầm lẫn được. Chị cũng đâm ghiền và chờ bài của em đây. 🙂

  11. Chị Phương rất nhớ!
    Cũng như em lúc nào cũng nhận ra chị dù chỉ vài dòng phản hồi đó chị!
    Chị nhớ giọng em thì nhất định em sẽ viết thật nhiều chị nhé!
    Em Ái.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Khải Đơn

Thời gian trên đường

The WordPress.com Blog

The latest news on WordPress.com and the WordPress community.

Blogs Of The Day

Just another WordPress.com weblog

Thiền Tịnh Tâm

Tâm tịnh đời vui

%d bloggers like this: